Στο μεγαλείο της Σαμαριάς

Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(1 Ψήφος)

Η διάβαση του "Φάραγγα" προσφέρει μια ανεπανάληπτη και συγκλονιστική εμπειρία.
Στην Κρήτη υπάρχουν πάμπολλα διαμάντια μιας αστείρευτης φυσικής ομορφιάς και ένα είδος αξιοπρόσεκτο είναι τα φαράγγια της. Το Φαράγγι της Σαμαριάς, ο "φάραγγας", όμως, είναι ένας και μοναδικός........

Η διάβαση του "φάραγγα" είναι μία ανεπανάληπτη και συγκλονιστική εμπειρία. Ο πεζοπόρος βρίσκεται αντιμέτωπος με τη φύση και την άγρια ομορφιά της. Ανταμείβεται για τη δύσκολη πεζοπορία του στο τραχύ κατηφορικό έδαφος με ένα επιβλητικό και πρωτόγονο θέαμα, ένα πανέμορφο τοπίο χωρίς καμία ανθρώπινη επέμβαση, μια μοναδική αίσθηση δέους και άπειρου θαυμασμού για το ανέπαφο μεγαλείο που αντικρίζει. Ο Εθνικός Δρυμός των Λευκών Ορέων της Κρήτης, γνωστός ως Φαράγγι της Σαμαριάς, ιδρύθηκε το 1962 με σκοπό την προστασία και διατήρηση της επιστημονικής και πολιτιστικής αξίας της περιοχής. Για τους λόγους αυτούς αναγνωρίσθηκε από το Συμβούλιο της Ευρώπης ως ένα από τα πιο άγρια, παρθένα και μοναδικά από επιστημονικής πλευράς φυσικά πάρκα του κόσμου!
Η φήμη αυτού του μαγευτικού τόπου ξεκινάει από τα χρόνια της αρχαιότητας. Η εκθαμβωτική του φυσική ομορφιά ήταν γνωστή και τη θαύμαζαν από τους αρχαίους μινωικούς χρόνους. Οι Δωριείς που κατέλαβαν την περιοχή τον 5ο αιώνα π.Χ. μετέτρεψαν το φαράγγι σε μεγάλο θρησκευτικό κέντρο, ιδρύοντας την πόλη-κράτος Τάρρα στην έξοδό του προς τη θάλασσα. Επίσης, έχτισαν ναούς και ίδρυσαν το Μαντείο του Απόλλωνα στην καρδιά του φαραγγιού. Ξεκινώντας το οδοιπορικό μας από τα ανεξάντλητα Χανιά με το βενετσιάνικο λιμάνι τους, ο ασφαλτόδρομος των 42 χιλιομέτρων μάς οδηγεί ανάμεσα από οπωρώνες και απτά λαογραφικά δείγματα της κρητικής φυσιογνωμίας επάνω στο χιλιοτραγουδισμένο οροπέδιο του Ομαλού. Περίπου τέσσερα χιλιόμετρα από την αρχή του Ομαλού φτάνουμε στο Ξυλόσκαλο, όπου τελειώνει ο δρόμος. Από το σημείο αυτό αρχίζει η πεζοπορία. Τώρα βρίσκεσαι σε υψόμετρο 1.200 μέτρα. Το επιβλητικό βουνό που ορθώνεται μπροστά σου είναι ο Γκίγκιλος. Στους πρόποδες τής μεγάλης ολισθηρής κατωφέρειας των βράχων, στα δεξιά είναι η πηγή Λινοσέλλι, όπου η παράδοση αναφέρει ότι ο Δίας κατέβαινε συχνά και έπαιρνε το μπάνιο του.

Στο τελευταίο πέρασμα

Στο βάθος, στα αριστερά σου, μπορείς να δεις τις γυμνές κορυφές των Λευκών Ορέων. Μία από αυτές, οι Πάχνες (2.452 μ.), είναι η δεύτερη ψηλότερη κορυφή της Κρήτης με τέσσερα μέτρα διαφορά από τον Ψηλορείτη. Το Ξυλόσκαλο έχει παραμείνει ένα στρατηγικό σημείο κατά τη διάρκεια της μακριάς του ιστορίας. Η σπουδαιότητά του οφείλεται στο γεγονός ότι είναι το χαμηλότερο πέρασμα για να μπεις και να βγεις από το φαράγγι. Εκεί όπου αρχίζει το μονοπάτι, σκαλοπάτια έχουν κοπεί στον βράχο για να κάνουν πιο εύκολο το πέρασμα. Στα παλιά χρόνια όμως χρησιμοποιούσαν μία σκάλα φτιαγμένη από κορμούς δένδρων, απ' όπου πήρε και το όνομά του, Ξυλόσκαλο. Στο Ξυλόσκαλο υπάρχει και τουριστικό περίπτερο εφοδιασμένο με εστιατόριο. Από τη βεράντα του μπορεί να απολαύσει κάποιος ένα από τα πλέον πανοραμικά γεύματα που θα τύχουν ποτέ στη ζωή του. Ο κ. Αριστοτέλης, υπεύθυνος στο τουριστικό περίπτερο του Ξυλοσκάλου, ένας αυθεντικός γηγενής που είναι πάντα γεμάτος ενθουσιασμό στο να σας δώσει όποια πληροφορία θελήσετε για όλο το συγκρότημα των Λευκών Ορέων και φυσικά το Φαράγγι της Σαμαριάς.

Εθνικός δρυμός από το 1962

Μετά 30 λεπτά κατάβασης συναντάμε την πηγή Νερούτσικο. Αφήνοντας πίσω μας την πηγή και ακολουθώντας το κατηφορικό μονοπάτι, φτάνουμε έπειτα από 45 λεπτά στο εκκλησάκι του Άι-Νικόλα. Σε 60 λεπτά από τον Αϊ-Νικόλα εμφανίζεται εμπρός μας ο ερειπωμένος οικισμός της Σαμαριάς, που βρίσκεται περίπου στη μέση της διαδρομής. Εδώ θα βρει ο οδοιπόρος έναν μικρό σταθμό, που είναι εφοδιασμένος με τηλέφωνο και πρώτες βοήθειες για επείγοντα περιστατικά και τουαλέτες με τρεχούμενο νερό. Εδώ επίσης μπορεί να νοικιάσει όποιος το επιθυμεί ένα μουλάρι για το υπόλοιπο μέρος της διαδρομής. Η Σαμαριά εγκαταλείφθηκε το 1962, όταν η ελληνική κυβέρνηση ανακήρυξε την περιοχή του φαραγγιού εθνικό δρυμό. Οι περισσότεροι από τους Σαμαριώτες μετοίκησαν στην Αγία Ρουμέλη και αλλού. Τώρα τα περισσότερα σπίτια είναι ερειπωμένα. Μόνο τα εκκλησάκια Οσία Μαρία, Χριστός και Άγιος Γεώργιος παλεύουν με τη διάβρωσή τους από τον χρόνο. Η Οσία Μαρία είναι το πιο παλιό από τα τρία. Χτίστηκε το 1379 από τους Βενετσιάνους που κυριαρχούσαν τότε στην Κρήτη και έδειχναν μεγάλο οικονομικό ενδιαφέρον για τα πλούσια σε ξυλεία δάση του φαραγγιού. Το όνομα "Οσία Μαρία" μετατράπηκε σταδιακά σε "Σία Μαρία", "Σα Μαρία" και τελικά Σαμαριά. Σε 45 λεπτά μετά τη Σαμαριά υπάρχει στο διάβα μας μια μεγάλη πηγή, που είναι γνωστή στην περιοχή ως Κεφαλόβρυση ή Κεφαλοβρύσια. Η παρουσία τρεχούμενου νερού από την Κεφαλόβρυση μέχρι τη θάλασσα κάνει αυτό το τελευταίο μέρος της διαδρομής περισσότερο ευχάριστο. Σε 20 λεπτά από την Κεφαλόβρυση συναντάμε το εκκλησάκι της Μεταμόρφωσης και λίγο μετά οι Σιδηρόπορτες. Είναι το στενότερο μέρος του φαραγγιού, περίπου τρία μέτρα φαρδύ και πολλά μέτρα βαθύ. Περίπου 30 λεπτά από τις Πόρτες και μόλις βγούμε από τα όρια του φαραγγιού φτάνει κανείς στην παλιά Αγία Ρουμέλη.

Στην Αγία Ρουμέλη περιμένοντας το πλοίο

Είκοσι λεπτά αργότερα το ζεστό προμήνυμα του Λιβυκού γίνεται μια γαλάζια πραγματικότητα. Η Νέα Αγία Ρουμέλη βρίσκεται επάνω στα λείψανα της αρχαίας Τάρρας και είναι γεμάτη ζωή. Τα 16 χλμ. πεζοπορίας και τα 1.200 μέτρα υψομετρικής διαφοράς από το Ξυλόσκαλο έως τη θάλασσα απαιτούν εξάωρη διάθεση για να ρουφήξει κάποιος τους χυμούς αυτής της κρητικής γωνιάς. Οι δυνατότητες επανένταξης, στα κατά το μάλλον ή ήττον συνηθισμένα, γίνεται με πλοιάριο προς τη Χώρα Σφακίων, τη Σούγια και την Παλαιόχωρα.

Απαγορεύσεις

Ο Εθνικός Δρυμός της Σαμαριάς είναι ανοιχτός στους επισκέπτες από την 1η Μαΐου μέχρι την 31η Οκτωβρίου. Οι επισκέπτες επιτρέπεται να κινούνται μόνο στο κεντρικό μονοπάτι που έχει σημανθεί, από Ξυλόσκαλο στην Αγία Ρουμέλη και αντίστροφα. Κίνηση σε όλα τα άλλα μονοπάτια απαιτεί έγγραφη άδεια της Διευθύνσεως Δασών Χανίων και ελέγχεται αυστηρά. Απαγορεύονται αυστηρά το άναμμα φωτιάς, η κατασκήνωση, η διανυκτέρευση μέσα στον δρυμό, η κοπή λουλουδιών, η εκρίζωση ή η καταστροφή φυτών. Ακόμη η κατοχή όπλων ή παγίδων, η εισαγωγή σκυλιών στον δρυμό, το κυνήγι, το ψάρεμα και η κολύμβηση στα ρέματα του δρυμού. Δεν επιτρέπονται το ραδιόφωνο, το τραγούδι, η ρίψη λίθων, οι ασυνήθιστοι θόρυβοι, η απόρριψη απορριμμάτων σε άλλες θέσεις πέρα από τις καθορισμένες για τον σκοπό αυτό. Επίσης, απαγορεύεται το κάπνισμα, εκτός των θέσεων αναπαύσεως και η κατανάλωση οινοπνευματωδών ποτών.

Του Αλέξανδρου Τσαντούλα
Πηγή: Εφημερίδα "Το Έθνος της Κυριακής"

Διαβάστηκε 1140 φορές